Ekonomi Nedir ?



Ekonomi Nedir ?

Ekonomi, Yunanca ”hanehalkı yönetimi” anlamındaki oikonomia sözcüğünden geliyor ki bu anlamlı bir benzetme, meşgul üretken bir ”hanehalkı” belki ekin ekerek, belki hayvancılık, belki imalat yaparak ekonomik etkinlikte bulunarak, bu mal ve hizmetleri kendi tüketebilir veya diğer ”hanehalklarına” satabilir, bu aynı zamanda ülkenin yaptığı şeyin de basit bir modeli demektir.

Yıllık temelde bu aktivitelerin toplamına ülkenin gayrisafi yurt içi hasılası (GSYİH) denir. Ekonominin sağlıklı olup olmadığının temel barametresi de bu GSYİH’dır. Teknik açıdan üç yoldan hesaplanabilir:

  • Toplam Üretimden
  • Gelirden
  • Harcamadan

(ara sıra gayrisafi milli hasılanın sözü edilse de bunda ülkenin vatandaşlarının üretimine bakılır ki bu, ülkenin sınırları dışında da olabilir.)

GSYİH ile birlikte diğer girdi ve çıktıların dallanan soy ağacı, siyasetçileri ve hazine görevlilerini sürekli baskı altında tutar. Ellerinin altındaki kumanda kollarıyla yalnızca gücü değil, aynı zamanda parayı da yönlendirirler: Ekonomiyi yavaşlatabilir veya hızlandırabilirler. Bu, uyanık oldukları her anı meşgul eden büyük denge sorusudur.

Büyük Denge Sorunu

Borçlar aşarı büyüdüğünde, hükümet kemer sıkma politikası uyguyabilir, personel sayısını düşürebilir veya vergileri arttırabilir. Öte yandan eğer büyümenin yavaşlamasından ve durgunluğa girilmesinden korkuyorsa, vergileri düşürerek, harcamaları arttırarak veya sık sık olduğu gibi borçlanarak durumu düzeltmeye çalışabilir.

Bu gibi müdahaleler günlük hayatlarımızdan bazen çok uzakta gibi görünse de şeytanın ayrıntılarda gizli olduğunu unutmamak gerekir. Sözgelimi günlük malların katma değer vergisindeki ufacık bir artışı kısa bir süre içinde aile bütçesinde kendini hissettirebilir. O zaman da insanların kendine güveni etkilenebilir.

Dar zamanlarda insanlar yeni bir araba veya beyaz eşya gibi büyük harcamalarını askıya alabilir ya da harcamaları olduğu gibi durdurabilir. Bu da insanların paralarını bankalara istiflemesi sonucu sistemdeki para akışının durmasına ve bunun sonucunda bir felakete (ve deflasyona, yani fiyatların düşmesine) yol açabilir. Deflasyonla mücadelede son çare olarak ülkenin merkez bankası mal ve hizmetlere talebin artması umuduyla yeni para basarak ekonomiye şırınga edebilir. Yani son çare para basmak.

Ekonomistler, klasik pazarlardaki ticaret, üretim ve tüketim kararlarını anlamaya çalışır. Bir pazarda belirli bir ürün veya üretime yönelik bir hizmet olabilir. Bu aktivitelerin hepsi birlikte ülkenin ekonomisin meydana getirir.

GSYİH : Belirli bir zaman aralığında bir ülke sınırları içinde üretilen tüm mal ve hizmetlerin parasal değeridir. Genel ekonomik sağlığın bir gistergesi kabul edilir.

GSMH : GSYİH artı yurt dışındaki vatandaşların kazandığı gelirler, eksi yurt içindeki yabancıların kazandığı gelirlerdir.

Bir önceki yazımız olan İktisat Nedir ? başlıklı makalemizde ekonomik etkinlik, iktisat ve iktisat nedir hakkında bilgiler verilmektedir.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ
Bu sitenin tüm içeriği, tüm doğan haklar ve yasal sonuçlarla birlikte Ekonomist.kim'in yazarlık hakkına tabidir. Telif hakkı yasasının gereklerini ihlal etmediğiniz sürece ayrı sayfalar ve/veya bölümler yükleyebilir ya da yazdırabilirsiniz. Ekonomist.kim'in önceden yazılı izni olmadan çoğaltma (bütün ya da bölüm olarak), değişiklik ya da genel ya da ticari amaçla sitenin kullanımı kesinlikle yasaktır. Ayrıca sitede yer alan yorumlardan yorum sahipleri sorumludur.